منطقه حفاظت شده بوزین و مرخیل

منطقه حفاظت شده بوزین و مرخیل یکی از زیباترین مناطق استان کرمانشاه و ایران است که در شهرستان پاوه و قسمت اعظم آن در بخش باینگان در شمال غربی استان واقع شده است. با وضعيت توپوگرافيک کوهستانی، صخره اي با شيب تند، تفرجگاهی برای 4 فصل است که سیر در جای جای آن حس شیرین وصال خالق را به مخلوق منتقل می کند.

این تکه از بهشت زیبای اورامانات در تمام طول سال علی الخصوص در فصل بهار روزانه پذیرای بیش از چند صد نفر از مسافران از هر نقطه ایران است که با یک بار سفر همچون شخص دارای استسقاء هیچ گاه از سفرهای مجدد به این منطقه سیراب نمی شود.

شوکا ( گوزن مینیاتوری ایران ) ، درختان بلوط پر شمار و سایر نباتات، رودخانه های پر آب، صخره های فوق العاده بکر و دیدنی و یا هر پدیده ی طبیعی دیگری می تواند به تنهایی گویای عظمت و جمال این ناحیه از منطقه باینگان باشد.

هر آیینه که هر چه از شکوه و اقتدار این قسمت از خاک پاک ایران بگوییم نمی تواند بیانگر حتی اندکی از مظاهر زیبایی خدا در این منطقه باشد. لذا ضمن دعوت از همه شما مخاطبان ارجمند آوای باینگان برای سفری هرچند کوتاه به این ناحیه به معرفی کوتاهی از این منطقه پرداخته و اقدامات صورت گرفته و صدالبته انجام نشده پیرامون این منطقه را با هم بررسی میکنیم.

شایان ذکر است تنها نهاد دولتی که تاکنون گامی مثبت در این زمینه برداشته ،بخشداری باینگان بوده و قرار است به همت همین ارگان اقدامات دیگری در این زمینه صورت پذیرد.

تاریخچه حفاظت منطقه این منطقه با هدف حمایت از گونه با ارزش شوکا و ارزش های رویشگاهی با مساحتی برابر با 23724 هکتاردر پاییز 1374 به عنوان منطقه شکار و تیراندازی ممنوع و درسال 1378 حفاظت شده اعلام شد. منطقه ای است جنگلی و کوهستانی با فاصله ای حدودا یک ساعته از شهر باینگان که باکشور عراق نیز هم مرز است . دامنه ارتفاعی 480 تا 2560 متر ، بارندگی و دمای متوسط سالیانه 1000 میلیمتر و 15 درجه سانتیگراد ، منطقه را دارای اقلیم مرطوب معتدل نموده اند.

تنوع زیستی گیاهی و جانوری بالا، جنگلهای با ارزش بلوط ، كوهستانهای زیبا، رودهای پرآب، جلوه های طبیعی، زمینه فعالیتهای پژوهشی و گردشگری را در منطقه فراهم ساخته است. پوشش گیاهی بلوط ایرانی، بنه ، زیتون ، مورد ، ارغوان ، گلابی وحشی ،کیکم ، زالزالک ،زبان گنجشک ،آلوچه ،ختمی ،سیاه تلو ،لاله واژگون و انواع گندمیان.

از مهمترین گونه های جانوری منطقه می توان به بز و پازن ، شوکا ،قوج و میش ،گراز ، پلنگ ، سیاه گوش ، سنجاب ایرانی ، گربه وحشی ،شغال ، گرگ ، تشی ،روباه، تیهو ،کبک ، کمرکلی بزرگ ،گنجشک سانان ، عقاب ، مارپلنگی ، یله مار، گرزه مار اشاره کرد.

تنوع زیستی گیاهی و جانوری بالا ،جنگلهای با ارزش بلوط ، کوهستان های زیبا، رودهای پرآب ، جلوه های طبیعی ، زمینه فعالیت های پژوهشی و گردشگری را در منطقه فراهم ساخته است. رودخانه گلال ، لون ، مرخیل و سیروان از منابع آبی داخل و حاشیه این منطقه می باشد که با دره های زیبا بر جذابیت های منطقه افزوده است.

چنانکه در فوق ذکر شد بجز محیط زیست که وظیفه ذاتی آنهاست تاکنون تنها نهادی که پیگیر وضعیت نابسامان بوزین ومرخیل بوده ،و سعی در بهبود نسبی آن دارد بخشداری باینگان است لذا پس از معرفی مختصر ، خلاصه ی صحبت های اردلان حاتمی بخشدار باینگان در مورد این منطقه را با هم مرور می کنیم:

وی گفت : نگاه ما به منطقه حفاظت شده بوزین و مرخیل باید فرامنطقه ای و ملی باشد، من هم همانند سایر ملت شریف تنها ایران یک سهم از آن دارم.

حاتمی یادآور شد که این منطقه یکی از 4 منطقه ی حفاظت شده در سطح کشور است که امیدواریم هم شان سایر مناطق با آن برخورد شود. وی افزود بسیاری از حیوانات و گیاهانی که در این منطقه وجود دارند بسیار نادرند مثلا گوزن شوکا تنها در 3 نقطه دنیا یافت می شود.

وی در ادامه به همت مردم باینگان و تلاشهایشان برای راه اندازی انجمن حمایت از محیط زیست باینگان اشاره کرده و آنان را ستود. همچنین گفت از اداره کل محیط زیست استان درخواست نموده ام در صورت امکان کارت محیط بان افتخاری برای مردم بخش باینگان صادر کنند که قطعا تاثیر بسزایی در حفاظت از این منطقه دارد. وی سپس مشکلات متعددی را در این زمینه برشمرد از جمله تنها داشتن یک محیط بان در سطح بخش که او هم به دلیل نبود امکانات با خودروی شخصی به انجام وظیفه می پردازد.

بخشدار باینگان در این رابطه گفت منطقه حفاظت شده خراسان جنوبی 25 نفر پرسنل دارد اما اداره محیط زیست شهرستان پاوه فقط و فقط 5نفر نیرو دارد.

4 سال پیش از سوی مردم روستای لشکرگاه از توابع بخش باینگان زمینی جهت احداث ساختمان پایگاه محیط بانی اهدا شد که البته هنوز هیچ کاری در این زمینه انجام نگرفته است.

وی در پایان ضمن بیان اینکه مسئولان محیط زیست استان اولویت کاریشان را بر صیانت از این منطقه گذاشته انداز همه مردم و مسئولان مربوطه تقاضا نمود که با همکاری و پشتیبانی از هم بتوانیم شوکا پلنگ ایرانی و بسیاری دیگر از گیاهان و جانوران ارزشمند این منطقه را از خطر انقراض برهانیم.